Ontplooien
Nette Stynen
Antwerpen
Over
Elke maaltijd die we bewust beleven, legt een spoor aan in het geheugen, een spoor dat jaren later weer kan oplichten. Wanneer je je opeens de tuin bij oma in de zomer herinnert: toen ze vertelde over haar eigen mama, de soep met korstjes, de rozen in bloei... Als kind at ik met mijn handen, likte ik mijn bord uit en proefde ik nieuwsgierig alles wat ik kon verzinnen. Ergens onderweg raakten we die aanwezigheid en speelsheid kwijt. Een gedeelde maaltijd is meer dan eten. Het is een uitnodiging om aanwezig te zijn, met je zintuigen en met elkaar. Eten verbindt ons met wie we waren en met wie naast ons zit. Vanuit grafisch ontwerp en culinaire kunst onderzoek ik hoe je die ervaring vormgeeft. Ik wil mensen samenbrengen. Je hoeft niet dezelfde interesses te hebben om samen te eten, om samen een moment te creëren en mee te nemen. Hoe kunnen eetervaringen zodanig worden vormgegeven dat ze de emotionele verbinding tussen mensen versterken? Het draait om aanwezig zijn. Het moment ontplooit zich na de uitnodiging vanzelf verder.
Project
Mijn onderzoek begon met een foto.
Elke avond trok ik een polaroid van mijn avondeten. Niet voor Instagram of als onderdeel van een project, maar gewoon om te kijken. Op de achterkant schreef ik de datum, wat ik at, met wie ik at, wie kookte en wat me bijbleef. Of ik nu alleen was, met twee of in groep.
Langzaam begon ik te begrijpen wat er zo waardevol is aan die momenten.
Mijn onderzoek vertrok eerst vanuit esthetiek: een mooi gedekte tafel, veel eten, mensen samen. Maar al snel merkte ik dat dat niet de echte vraag was. Waarom raakt koken en samen eten mij zo? Wat maakt zo’n moment betekenisvol?
Het antwoord lag niet in het eten zelf, maar in wat er errond gebeurt. Het samenzijn. De zorg die je deelt door iets voor een ander te maken. Aanwezig zijn met je zintuigen en met elkaar. Even bewust tijd maken voor een moment dat anders vanzelf voorbijgaat.
Vanuit die gedachte ontstond mijn onderzoeksvraag: hoe kunnen eetervaringen zodanig worden vormgegeven dat ze emotionele verbinding tussen mensen versterken?
Ik organiseerde dineetjes, pannenkoekenavonden en workshops. Ik ontwierp uitnodigingen en kookte voor mensen die elkaar niet kenden. Telkens opnieuw zag ik hoe een gedeelde maaltijd iets in beweging brengt, hoe gesprekken ontstaan, stiltes comfortabel worden en verbinding groeit door simpelweg samen aan tafel te zitten.
Wat ik ontdekte, is dat het moment al begint bij de uitnodiging en niet eindigt bij het laatste hapje.
Dat idee vertaalt zich ook in mijn object: een mobiel dat zich ontvouwt tot een tafel. Alles wat nodig is om een ontmoeting te organiseren zit erin vervat. Het maakt niet uit waar het object wordt opengeklapt, in een tuin, woonkamer of op een parking. Wat telt, zijn de mensen, het eten en de ruimte die ontstaat.
Ontvouwen werd daardoor niet alleen een vorm, maar ook een manier van denken. Het moment hoeft niet perfect geënsceneerd te zijn. Een uitnodiging, een tafel en aanwezigheid zijn genoeg. De rest ontvouwt zich vanzelf.
Als grafisch ontwerper en culinair kunstenaar zie ik eten als een medium voor verbinding. Ik ontwerp niet enkel objecten of uitnodigingen, maar probeer ruimte te creëren voor momenten die mensen samenbrengen en bijblijven.
Voeding als verbintenis.